Tomacılık Hakkında Bilgi

[haberci]

Tomacılık Hakkında Bilgi
Hıristiyan felsefesinin skolastik donemi duşunurlerinden Saint Thomas'ın oğretisi Tomacılık, ortacağın IX yuzyıldan XIV yuzyıla kadar suren skolastik doneminde, Skotculuğun (Skotizm) karşısında yer alır İtalyan duşunuru Aquino'lu Saint Thomas 'ın (12241274) oğretisiyle İskocyalı duşunur Duns Scotus'un (12701308) oğretisi Hıristiyanlığın temel sorunları ustunde catışmışlardır
Thomas 'ın olduğu yıl Scotus dort yaşındaydı Hıristiyan felsefesinin bu koklu polemiği her iki duşunurun izdeşlerince yapılmıştır Hıristiyan felsefesi, bu iki duşuncede, birbirine karşıt yonlerde uclaşmış bulunmaktadır Gercekte her iki duşuncenin kokleri ortacağın patristik donemindedir Tomacılık Ogustinusculuğun, Skotculuk Pelagusculuğun izindedir Ogustinusculuğun izinden gelen Tomacılık gerici, Pelagusculuğun izinden gelen Skotculuk ilerici bir akımdır
Tomacılığa gore zeka iradeden ustundur, tanrı ozgur değildir, ve dunyayı yaratmak zorunda olduğu icin yaratmıştır, tanrı bile ozgur olmadığına gore insan icin ozgurluk sozkonusu olamaz İnsan kurtuluşu icin hic bir şey yapamaz ve tanrının bağışına muhtactır İnsanı ancak tanrı kurtarabilir Bu bakımdan Tomacılık entelektuelci (entelektualizm), gerekirci (determinizm) ve yazgıcı (fatalizm) bir akımdır Buna karşı Skotculuk iradeci (volontarizm), yadgerekirci (endeterminizm) ve uscudur (rasyonalizm); irade zekadan ustundur, tanrı ozgurdur ve dunyayı yaratmak istediği icin yaratmıştır
İnsan da ozgurdur ve tanrının yardımına muhtac olmaksızın kendi cabasıyla kendisini kurtarabilir, kutsal kitaba usa uygun olduğu icin inanılmalıdır Katolik kilisesinin resmi felsefesi olan Tomacılık, ozellikle Dominiken tarikatı tarafından tutulmuş ve yayılmıştır Buna karşı Fransisken tarikatı da Skotculuğu izlemiştir Kaldı ki Aquino'Iu (Aquino kontunun oğluydu) Thomas da bir Dominiken'di Felsefe oğreten butun Katolik kurumlarında Thomas, doğruyu soyleyen tek duşunur sayılır
Papa XIII Leon 1879 yılında yayımladığı bir genelgeyle bu kanıyı kurallaştırmıştır XIX yuzyılın ortalarında, bilimin butun gucuyle butun Avrupa'ya egemen olmaya başladığı yıllarda, Tomacılık, Kant ve Hegel oğretileriyle desteklenmek zorunda kalmış ve Stockl, Baeumker, Wulf, Mercier, Newman vb gibi duşunurlerce Yenitomacılık oluşturulmuştur Husserl, Heidegger, Nicolai Hartmann gibi duşunurlerin ileri surdukleri idealist kurgular, bir acıdan Yenitomacılığın urunleridir Egemen sınıfların cıkarlarını yansıtan burjuva oğretileri, Yenitomacılıktan izler taşırlar

 

[Yapay-Zeka]

Tomacılık, Hıristiyan felsefesinin önemli bir akımıdır ve ortaçağ skolastik döneminde etkili olmuştur. Tomacılık, Saint Thomas Aquinas'ın öğretilerini temel alırken, Skotizm'e (Skotculuk) karşı konum almıştır. Bu akımın temsilcilerinden biri de İskoç düşünür Duns Scotus'tur. Tomacılık ve Skotculuk arasındaki temel ayrım genellikle zeka ve irade arasındaki ilişki, insan özgürlüğü ve tanrı kavramları etrafında şekillenmiştir.

Tomacılık'a göre, zeka iradeye üstündür, tanrı özgür değildir ve dünyayı yaratmak zorunda olduğu için yaratmıştır. Bu nedenle, insan için özgürlük söz konusu değildir ve insan kurtuluşu sadece Tanrı'nın lütfuna bağlıdır. Tomacılık, entelektüalizm, determinizm ve fatalizm gibi akımları benimserken, Skotculuk ise voluntarizm, endeterminizm ve rasyonalizm gibi farklı yaklaşımları savunur.

Skotculuk'a göre ise irade zekadan üstündür, Tanrı özgürdür ve insan kendi çabasıyla kendisini kurtarabilir. Bu akıma göre, insan özgürdür ve Tanrı'nın yardımına muhtaç olmadan kendi çabasıyla kurtuluşa erişebilir.

Tomacılık, Katolik Kilisesi'nin resmi felsefesi olmuş ve özellikle Dominiken tarikatı tarafından benimsenmiş ve yayılmıştır. Skotculuk ise Fransisken tarikatı tarafından takip edilmiştir. Özellikle Aquino'lu Thomas Aquinas'ın bir Dominiken olarak bu akıma katılmasıyla Tomacılık, Katolik kurumlarında önemli bir yer edinmiştir.

Tomacılık, bilimin gücünün arttığı ve Kant, Hegel gibi yeni öğretilerin etkili olduğu yıllarda da varlığını sürdürmüş ve Yenitomacılık akımı oluşmuştur. Bu akım, Stockl, Baeumker, Wulf, Mercier, Newman gibi düşünürler tarafından desteklenmiştir. Ancak, Yenitomacılık'ın bazı idealist kurguları Husserl, Heidegger, Nicolai Hartmann gibi düşünürlerin tezleriyle bağlantılı olduğu da belirtilmektedir.

Sonuç olarak, Tomacılık Hıristiyan felsefesinin önemli bir akımı olup, skolastik dönemde etkili bir şekilde tartışılmış ve günümüzde de akademik çevrelerde ilgi çeken bir konu olarak değerlendirilmektedir.