🕑 Raymond Charles Péré Kimdir? İzmir Saat Kulesi Hikayesi: 🕑

[Max-UsaMax-Usa is verified member.]

Raymond Charles Péré Kimdir? İzmir Saat Kulesi Hikayesi:

Raymond Charles Péré, İzmir şehrinin simgesi haline gelen İzmir Saat Kulesi'nin tasarımcısı olarak tanınan dünyaca ünlü Fransız mimardır. 1854 ile 1929 yılları arasında yaşayan Péré, ömrünün kırk yılından fazlasını İzmir'de geçirmiş ve şehre çok sayıda ikonik yapı kazandırmıştır.Onun hayatı, sanatı ve geride bıraktığı mimari miras şu şekildedir:Hayatı ve İzmir'e GelişiKökeni: 24 Mayıs 1854'te Fransa'nın Landes bölgesinde doğdu.Öğretmenlik Yılları: 1880 yılında İzmir'e ilk olarak Fransızca öğretmeni olarak adım attı.İzmir Aşkı: Kentin köklü Levanten ailelerinden Russo ailesinin kızı Anaïs ile evlendi ve hayatının sonuna kadar bu şehirden ayrılmadı.Vefatı: 1929 yılında İzmir'de vefat etti; ailesi ise daha sonra Fransa'ya geri döndü.En Önemli EserleriRaymond Charles Péré, oryantalist ve neoklasik tarzları harmanlayan çizgisiyle İzmir'e şu önemli yapıları miras bıraktı:İzmir Saat Kulesi (1901): II. Abdülhamid'in tahta çıkışının 25. yılı şerefine Konak Meydanı'na inşa edilen bu kule, mimarın en seçkin başyapıtıdır.Sultan Abdülhamid Çeşmeli Havuzu (1901): Dönemin Sarıkışla binası içine Saat Kulesi ile eş zamanlı yapılmıştır.St. Helen Katolik Kilisesi (1904): Karşıyaka'da yer alan ve Gotik mimari özellikler taşıyan tarihi kilisedir.Fransız Hastanesi Ek Binası (1908): Günümüzde Alsancak Nevvar-Salih İşgören Devlet Hastanesi Acil Servis Binası olarak hizmet vermektedir.Mimar hakkında daha detaylı akademik araştırmalara DergiPark akademik arşivi üzerinden ulaşabilir ya da onun İzmir kültüründeki yerini Vikipedi biyografi sayfası aracılığıyla inceleyebilirsiniz.Raymond Charles Péré'nin İzmir'deki belirli bir eseri hakkında detaylı mimari analiz,

izmir Péré' AVM alış veriş ile yakınlıgı nedir?
Fransız mimar Raymond Charles Péré'nin alışveriş kültürüyle doğrudan ticari bir bağı yoktur ancak mimarın en ünlü eseri olan İzmir Saat Kulesi, İzmir'in en büyük, en eski ve en tarihi açık hava alışveriş merkezi olan Tarihi Kemeraltı Çarşısı'nın ana giriş kapısı ve sıfır noktası konumundadır.Mimarın eserleri ile İzmir'deki alışveriş lokasyonlarının coğrafi yakınlığı ve ilişkisi şu şekildedir:1. Tarihi Kemeraltı Çarşısı ile Olan Sınır BağlantısıKonak Meydanı ve Saat Kulesi: Péré'nin imzasını taşıyan İzmir Saat Kulesi, Konak Meydanı'nın kalbindedir. Bu meydan, binlerce dükkanın, hanın ve ustanın yer aldığı Kemeraltı Çarşısı'nın başlangıç noktasıdır.Yürüyüş Mesafesi: Saat Kulesi'nin önünden yürümeye başladığınız an itibariyle (0 metre yakınlıkta) Kemeraltı Çarşısı'nın içine adım atarsınız. Çarşı içindeki tarihi alışveriş mekanlarına uzaklıklar şu şekildedir:Kızlarağası Hanı (Kafeler ve Otantik Alışveriş): Yaklaşık 800 metre (10 dakika yürüme mesafesi).Hisarönü (Baharatçılar ve Çeyizlik): Yaklaşık 700 metre (9 dakika yürüme mesafesi).2. Alışveriş Merkezlerine (AVM) Olan YakınlığıPéré'nin eserlerinin bulunduğu Konak Meydanı ve Alsancak bölgeleri, modern alışveriş merkezlerine ve alışveriş caddelerine oldukça yakın konumdadır:Konak Pier AVM: Konak Meydanı'na ve Saat Kulesi'ne sadece 500 metre uzaklıktadır (5 dakika yürüme mesafesi). Deniz kenarında butik mağazalar ve restoranlar sunar.İzmir Park AVM: Konak ilçesi sınırlarında, Eşrefpaşa Caddesi üzerinde bulunur. Saat Kulesi'ne yaklaşık 2.5 km uzaklıktadır (Araçla veya otobüsle 5-10 dakika).Kıbrıs Şehitleri Caddesi (Alsancak): Péré'nin inşa ettiği Fransız Hastanesi binasına (Nevvar Salih İşgören Acil Servisi) sadece yürüme mesafesindedir. İzmir'in en canlı cadde alışverişi noktalarından biridir.

Bir inşaatçının çocuğu olarak Güneybatı Fransa'nın Landes şehrine bağlı Roquefort de Marsan'da 24 Mayıs 1854 tarihinde dünyaya gelen Raymond Charles Pere, çocukluk yıllarının ardından mimarlık okumak için Bordeaux Güzel Sanatlar Akademisi'ne kaydoldu. Mezuniyetinin ardından bir süre Fransa'da çalıştıktan sonra İzmir'deki bir yakınının davetiyle 1880 yılında ya da 1881'in ilk aylarında (Fransa'dan İzmir'deki yakınına yazdığı 19 Temmuz 1881 tarihli mektuptan anlıyoruz) İzmir'e gelen Pere, bir süre sonra yeniden Fransa'ya döndü. Ancak İzmir'de bulunduğu süre içinde evlerinde kiracı olarak kaldığı İzmirli Levanten Russo Ailesi'nin kızları Anais'e âşık olan genç Raymond, kısa süre sonra yeniden İzmir'e döndü. Anais Russo'yla evlendi; bu evlilikten 8'i erkek, 2'si kız olmak üzere toplam 10 çocuğu oldu. Bir mimarlık bürosu açarak İzmir'de iş hayatına başlayan Raymond Pere, 40 yılı aşkın süre boyunca günümüzde de İzmir'in sembol yapıları durumundaki eserlerin altına imza attı.

Bir İzmir mimarı Birçok eseri var

Raymond Charles Pere'nin İzmir'deki en önemli eseri, tabii ki 1 Eylül 1901 tarihinde törenle açılışı yapılan, Padişah Abdülhamit'in tahta çıkışının 25. yılı şerefine inşa edilen İzmir Saat Kulesi'dir. Dönemin Sarıkışla binası içinde yer alan ve 1901'de yapılan çeşmeli havuz, 1904 tarihli Karşıyaka St. Helen Katolik Kilisesi, günümüzde Alsancak Nevvar-Salih İşgören Devlet Hastanesi Acil Servis Binası olarak kullanılan 1908 tarihli Fransız Hastanesi ek binası ve İzmir Küçükyalı, Köprü semtinde yer alan ve 20. yüzyıl başlarına tarihlenen ve halen Türkiye'nin ilk kadın ortodontisti sevgili Ayşe Mayda Hanımefendi tarafından kullanılan Ayşe Mayda Köşkü, Raymond Pere'nin İzmir'e kazandırdığı eserler arasında yer alır. Ayrıca İzmirli Levanten evlerinin bazılarında da Raymond Pere imzası vardır.

İzmir St. Polikarp Kilisesi'ni de restore eden ve kilisenin içindeki freskleri yapan Raymond Pere, bu fresklerin arasındaki St. Polikarp'ın Antik İzmir Stadyumu'nda yakılarak öldürülmesi sahnesinde elleri bağlı bir şekilde kendisini de resmetmiştir.

Özgün dokuda pay sahibi

1900 yılında İzmir'deki Katolik Lazarist mezhebine ait 10 adet yapıyı da resimleyen Raymond Pere'nin bu resim çalışmalarından biri de Bornova'daki St. Vincent Fransız Kız Mektebi'dir. 1942 yılında yanarak yok olan ve neredeyse unutulup giden bu binanın günümüzde Hükümet Konağı ile küçük cami arasında bulunan yeri, Raymond Pere tarafından yapılan bu resim sayesinde yıllar sonra yeniden benim tarafımdan ortaya çıkarılmıştır.

İzmir'e bıraktığı birbirinden güzel ve değerli eserleriyle kentin özgün dokusunun oluşmasında büyük payı olan Raymond Pere, 40 yıldan uzun süre yaşadığı İzmir'den ayrılıp Fransa'ya gittikten sonra 15 Ekim 1929'da öldü. Pere'nin mezarı Fransa'dadır.


Raymond Charles Péré Türkiyede yapıtları :
Fransız mimar Raymond Charles Péré'nin Türkiye'deki yapıtlarının tamamı, ömrünün 40 yılından fazlasını geçirdiği İzmir şehrinde yer almaktadır. Oryantalist, neoklasik ve Gotik tarzları başarıyla harmanlayan Péré'nin inşa ettiği, restore ettiği veya ona atfedilen başlıca yapıtlar şunlardır:1. Doğrudan İnşa Ettiği Bilinen Mimari Yapılarİzmir Saat Kulesi (1901): Mimarın en büyük başyapıtıdır. II. Abdülhamid'in tahta çıkışının 25. yılı anısına Konak Meydanı'na Kuzey Afrika (Mağrip) esintili motiflerle inşa edilmiştir.Sultan Abdülhamid Çeşmeli Havuzu (1901): Saat Kulesi ile aynı dönemde, dönemin ünlü askeri yapısı Sarıkışla'nın içine inşa edilmiş tarihi havuz ve çeşmedir.St. Helen Katolik Kilisesi (1904): Karşıyaka'da konumlanan bu kilise, padişahın özel izni ve Levanten Nicola Aliotti'nin arsa bağışıyla Gotik Revival (Neogotik) tarzda yapılmıştır.Fransız Hastanesi Ek Binası (1908): Alsancak'taki Fransız Hastanesi kompleksi için tasarladığı ek binadır. Günümüzde Alsancak Nevvar-Salih İşgören Devlet Hastanesi Acil Servis Binası olarak kamu hizmeti vermeye devam etmektedir.2. Sanatsal Katkıları ve Restorasyon ÇalışmalarıSt. Polycarp Kilisesi Restorasyonu ve Duvar Resimleri (Freskler): İzmir'in en eski kiliselerinden olan St. Polycarp Kilisesi'nin iç restorasyonunu üstlenmiş ve duvarlarını dini içerikli fresklerle süslemiştir.İlginç Detay: Péré, kilise duvarındaki "Aziz Polikarp'ın Şehit Edilmesi" sahnesine elleri bağlı bir figür olarak kendi yüzünü, yan duvardaki Meryem Ana tasvirine ise kızı Marie'nin yüzünü resmetmiştir.3. Péré'ye Atfedilen / Onun Tarafından Tasarlandığı Düşünülen YapılarSanat tarihçileri ve araştırmacılar tarafından mimari üslubu nedeniyle Péré'nin eseri olduğu kabul edilen yapılar şunlardır:Ayşe Mayda Köşkü: İzmir Küçükyalı (Köprü) semtinde yer alan bu yapı, dönemin İzmir Valisi Kamil Paşa'nın oğlu Sait Paşa için Art Nouveau (Yeni Sanat) tarzında inşa edilmiştir. Türkiye'nin ilk kadın ortodontisti Ayşe Mayda'nın uzun yıllar yaşamış olduğu köşktür.Alman Konsolosluğu Eski Binası: İzmir'deki bazı kaynaklarca tasarımı Péré'ye atfedilen tarihi binalar arasındadır.Bornova St. Vincent Fransız Kız Mektebi: 1942 yılında yanarak yok olan bu binanın planları ve çizimleri Péré tarafından yapılmıştır.

izmir pier meydanıİzmir'de "Konak Pier Meydanı" adında resmi bir yer yoktur; bu ifade birbirine yürüme mesafesinde olan iki farklı ikonik mekanın birleşimidir: Konak Meydanı ve Konak Pier Alışveriş Merkezi.İzmir'in merkezindeki bu iki önemli noktanın özellikleri, mimarları ve birbirleriyle olan ilişkisi şu şekildedir:1. Konak Meydanı (İzmir Saat Kulesi)Önemi: İzmir'in resmi ve tarihi kalbidir. Hükümet Konağı, İzmir Büyükşehir Belediyesi ve Konak Yalı Camii bu meydanda yer alır.Mimar Péré Bağlantısı: Raymond Charles Péré'nin en büyük eseri olan İzmir Saat Kulesi tam olarak bu meydanın ortasındadır.Konumu: Konak Meydanı, deniz kenarındaki kordon boyunun başladığı ve Kemeraltı Çarşısı'nın açıldığı ana merkezdir.2. Konak Pier (Tarihi Gümrük Binası)Önemi: Günümüzde denizin üzerinde yer alan butik bir alışveriş merkezi, sinema ve restoran kompleksidir.Mimar Eiffel Bağlantısı: 1890'larda gümrük binası olarak inşa edilen bu çelik yapının mimari tasarımı, Paris'teki Eyfel Kulesi'nin de mimarı olan dünyaca ünlü Gustav Eiffel'e (veya onun ofisine) aittir. Raymond Péré ile bir ilgisi yoktur.Konumu: Konak Meydanı'nın hemen kuzeyinde, deniz kıyısında yer alır.İki Mekan Arasındaki Ulaşım ve YakınlıkMesafe: Konak Meydanı (Saat Kulesi) ile Konak Pier arası sadece 450 metredir.Yürüyüş Rotası: Saat Kulesi'nin önünden deniz tarafına geçip, sahil boyunca kuzeye (Pasaport/Alsancak yönüne) doğru 5 dakika yürüyerek tarihi üst geçit vasıtasıyla Konak Pier AVM'e ulaşabilirsiniz.



Raymond Charles Péré Türkiyede yapıtları ve Bazı yanlış bilgiler :

Raymond Charles Péré'nin Adana'da bilinen hiçbir eseri veya yapısı bulunmamaktadır. Fransız mimarın Türkiye'deki tüm mesleki kariyeri, hayatı ve geride bıraktığı yapıtların tamamı sadece İzmir şehri ile sınırlıdır.Mimarın Türkiye genelindeki coğrafi dağılımı ve Adana ile olan ilişkisi şu şekildedir:1. Tüm Türkiye Genelindeki YapıtlarıRaymond Charles Péré, 1880 yılında Türkiye'ye adım attıktan 1929 yılındaki ölümüne kadar 49 yıl boyunca sadece İzmir'de yaşamış ve çalışmıştır. Türkiye'nin İstanbul, Ankara veya Adana gibi diğer büyük şehirlerinde onun imzasını taşıyan tescilli bir yapı yoktur. Türkiye genelinde bilinen tüm eserleri şunlardır:İzmir Saat Kulesi (Konak)St. Helen Katolik Kilisesi (Karşıyaka)St. Polycarp Kilisesi Freskleri ve Restorasyonu (Konak)Fransız Hastanesi Ek Binası (Alsancak Nevvar-Salih İşgören Hastanesi)Sultan Abdülhamid Çeşmeli Havuzu (Konak)Ayşe Mayda Köşkü (Küçükyalı - Atfedilen Eser)2. Adana İle Karıştırılma NedenleriAdana'da Raymond Charles Péré'ye ait bir eser olmamasına rağmen, isminin bazen Adana ile yan yana gelmesinin iki temel nedeni olabilir:Tarihi Adana Büyük Saat Kulesi: Adana'nın simgelerinden olan Adana Büyük Saat Kulesi (1882), tıpkı İzmir Saat Kulesi gibi bir Osmanlı dönemi saat kulesidir. Ancak Adana'daki bu kuleyi Raymond Péré değil; dönemin Adana Valisi Ziya Paşa ve halefi Abidin Paşa'nın talimatıyla Ermeni mimar Krikor Ernosyan inşa etmiştir. İki kulenin de tarihi simge olması isimlerin karıştırılmasına yol açabilmektedir.Fransız İşgali Dönemi (1919-1921): Birinci Dünya Savaşı sonrasında Adana ve çevresi (Çukurova) Fransızlar tarafından işgal edilmiştir. Bu dönemde Adana'ya çok sayıda Fransız mühendis, subay ve mimar gelmiştir. Ancak Péré bu dönemde de İzmir'de kalmış, Adana'daki Fransız mimari faaliyetlerinde yer almamıştır.
Genel Bakış :

Şimdilerde kolumuzda taşıdığımız dijital saatler ne kadar uyuduğumuzu, kalp ritmimizi, maillerimizi ve aramalarımızı kısaca zamandan çok daha ötesini hatırlatıyor. Oysa tıpkı Tanpınar'ın betimlediği gibi ne içinde ne de büsbütün dışında hissettiğimiz dönemlerde zaman saat kuleleri ile akardı. İstanbul'dan İzmir'e, Adana'dan Amasya'ya birçok şehirde karşımıza çıkan saat kulelerinin hikâyelerini merak ettiniz mi hiç? Peki ya Safranbolu'da Anadolu Minyatür Saat Kuleleri Müzesi'nde ülkemizdeki özgün saat kulelerini bir arada görebileceğinizi biliyor muydunuz?

Saat kuleleri bize özgü yapılar olarak dikkat çekiyor. Nereden geliyor bu saat merakı?

Osmanlı sarayında saatler, yalnızca zamanı ölçen araçlar değildi. Kudretin, estetiğin ve çağın ruhunu yakalamanın simgeleriydi. Öte yandan oldukça memnun edici birer diplomatik hediye hüviyetine sahiptiler. Lakin Osmanlı sarayı bu hediyeleri takdim eden değil takdim edilen taraftaydı. Avrupa'dan yola çıkan hemen her elçilik heyetiyle gönderilen hediyelerin arasında yer alan birbirinden değerli, ihtişamlı ve zarif saatler, sarayın zevklerine uygun biçimde özel olarak imal ettirilir, hükümdarlar bu uğurda en beğenilene erişmek için birbirleriyle yarışırlardı. Sarayın saat merakı, Batılıların gözünde kimi zaman Doğu'nun dakiklikten uzaklığına karşı bir ironi kimi zaman da Batı teknolojisine duyulan hayranlık olarak görülmüş ise de hakikatte saatler, Osmanlı padişahları için zamanla kurulan yeni bir iktidar ilişkisiydi.

İzmir Saat Kulesi'nin gümüşten yapılan ve altınla kaplanan maketinin padişaha takdim edildiğini gösteren belge.
Sınırlarımızın dışında kalanlar dahil kaç saat kulesi inşa edilmiş?

Bulgaristan'da 40, Yunanistan'da 26, Bosna-Hersek'te 24, Makedonya'da 16, Kosova'da 11, Arnavutluk'ta 8, Suriye, Irak ve İsrail'de 4'er, Cezayir ve Sırbistan'da 3, Karadağ, Lübnan ve Filistin'de 2'şer, Macaristan, Romanya, Mısır, Libya ve Arabistan'da birer… Toplamda 23 ülkenin dört bir yanında 250'ye yakın saat kulesi hâlâ zamanı fısıldar. Bunlara ek olarak, Hindistan, İtalya ve Meksika'ya armağan edilen üç saat kulesi var. Kayıtlara bakıldığında Türkiye sınırlarında kalan saat kulelerinin toplamı 100 civarında.

Dönemin mimari ve mühendislik anlayışını da görebiliyoruz.

Saat kuleleri dönemin; Barok, ampir, eklektik ve neo-klasik üslûplarını yansıtmakta, bazıları çeşmeli kaideleriyle suyun ve hayatın sembolünü taşırken, bazıları balkon ve çan kuleleriyle hem gökyüzünü hem de şehri gözetlemekteydi. Osmanlı saat kulelerinin plan şemaları genellikle kare olarak başlar, üst katlara çıkıldıkça çokgene veya dairesel forma dönüşür. Ortalama 26 metredirler. Zemin kat taş malzemeyle örülürken, üst katlarda ahşap veya tuğla kullanımı hem malzeme ekonomisi hem de cephede estetik hareketlilik sağlar. Bu yapılar, yalnızca saat işlevini yerine getirmekle kalmaz, dönemin mühendislik anlayışı, malzeme kullanımı ve kent planlaması hakkında da bilgi verir.

İzmir Saat Kulesi: 1901'de, İzmir Valisi Sadrazam Kıbrıslı Kâmil Paşa ve Belediye Başkanı Eşref Paşa tarafından inşa ettirilmiştir. Mimarı Raymond Charles Péré'dir. 25 metre uzunluğunda, dört katlı ve sekizgen kaidelidir. II. Abdülhamid'in 25. saltanat yıldönümü anısına yaptırılmıştır. Osmanlı saat kuleleri içinde en estetik görünüşlü ve en zarifi olarak kabul edilir. Sekizgenin dar kenarlarında, dörder küçük sütun üzerine oturan sebiller yer alır. Yeşil ve pembe renkli sütunları Marsilya'dan getirtilmiştir. 90 cm. yüksekliğindeki gümüş maketi Kuyumcu Zingulli Usta'ya hazırlatılarak padişaha takdim edilmiş olup, bugün Topkapı Sarayı Saat Koleksiyonu'nda sergilenmektedir.

---

Kaynakça:Google Global &Doç. Dr. Cenk Berkant ,Altan Altın,.tripadvisor,SEYHAN AKINCI

---

İZMİR SAAT KULESİ RESİM ARŞİVİ :