Muşebbihe nedir

[ZeberusZeberus is verified member.]

Muşebbihe hakkında bilgi

Allahu tealayı cisim ve varlıklara benzeten, Kuranı kerimdeki muteşabih ayetleri zahir (gorunuşteki) manasına gore acıklayıp, Allahu tealanın el, yuz gibi organlarının olduğunu iddia eden sapık fırka Bidat fırkalarından biri olan muşebbihe, esasta ikiye ayrılır Birincisi, Allahu tealanın zatını insana benzetenlerdir (Bkz Mucessime) İkincisi ise, Allahu tealanın sıfatlarını insanların ve diğer yaratılmışların sıfatlarına benzetenlerdir Eshabı kiram ve Tabiin; Kuranı kerimdeki Allahu tealanın zatı ve sıfatlarıyla ilgili ayeti kerimelerin ilahi kelam olduğuna hukmederek ona iman etmişler, teviline, yorumuna girişmemişler, bununla beraber teşbihi de duşunmemişler; O ayetleri nasıl geldiyse oyle okuyunuz

Yani onların Allah katından geldiklerine iman ediniz Tevil ve tefsirine girişmeyiniz Cunku bunların imtihan icin gelmiş olması mumkun olduğundan, orada durmak ve boyun eğmek gerekir demişlerdir Cenabı Hakkın kendisine nisbet ettiği sıfatların mahiyetini, hakikatini insan aklının idrakten aciz olduğunu itiraf etmiş, sıfatların zahirine iman etmişler, bu sıfatların aslını karıştıran, sorup soruşturanlara karşı şiddet gostermişlerdir Hicri birinci asrın sonundan itibaren Muslumanları icerden parcalamak isteyen ve Musluman gozuken munafıklar ile Kuranı kerimin ayetlerine kendi akıllarına gore mana vermeye kalkışanlar oldu İclerinden bir kısmı, Kuranı kerimde gecen; Yed el, Kadem ayak, Vech yuz gibi kelimelere zahir manalar vererek, Allahu tealanın zatı hakkında teşbihe yani benzetmeye gittiler Mutlak tenzih ayetlerine muhalif olarak acık bir tecsime (Allahu tealaya cism isnad etmeye) kalktılar Bir başka grup da; Cihet, İstiva, NuzUl, Savt, Harf gibi vasıfların zahiri manalarını kabul ederek Allahu tealanın sıfatlarıyla ilgili teşbih goruşune sahip oldular Boylece muşebbihe ve mucessime denen sapık bir fırka ortaya cıktı

Allahu tealayı başka varlıklara benzeten teşbih ve tecsim fikrini ilk defa ortaya atan Abdullah ibni Sebe ile, hicri birinci asrın sonunda ve ikinci asrın başlarında yaşayan Hişam bin SalimelCevaliki ve Hişam bin elHakem gibi kimselerdir Bunların iddialarına gore; MabUdları cisimdir, sonu ve sınırı vardır Uzunluk, genşilik ve derinlik sahibidir O parlak bir ışıktır Her tarafına ışık sacan yuvarlak bir inci misali parlayan saf altın gibidir Rengi, tadı, kokusu vardır Rab, gidengelen bir cisimdir Bazan hareket eder, bazan da hareketsiz durur O, kendi karışıyla yedi karıştır Bu fikirleri hicri ikinci asır boyunca savunan sapıklar oldu Bu kimselere cevap veren İmamı Malik, bir defasında teşbih fikrini savunanlara; Sizi bidatlerden ve bidatcilerden sakındırırım buyurdu Ey EbU Abdullah! Bidatciler kimlerdir? denilince, o, cevaben; Bidatcılar o kimselerdir ki, Allahu tealanın isimleri, sıfatları, kelamı, ilmi ve kudreti konusunda soz ederler Sahabenin ve iyilikte onlara tabi olanların sustuğu konularda sukUt etmezler buyurdu EzZuhri, Sufyanı Sevri gibi Ehli sunnet alimleri de, teşbih ve tecsim fikrini savunanlara cevap vermişler, Muslumanları onlara aldanmaktan sakındırmışlardır Bu akım, ucuncu hicri asır boyunca devam etti İmamı Ahmed bin Hanbel ile Yahya bin Main, İshak bin Raheveyh gibi Ehli sunnet alimleri mucessime ve muşebbiheye ait fikirleri reddedip mucadele yaptılar