Gürecilik (Devimselcilik) Nedir?

[haberci]

Gürecilik (Devimselcilik) Nedir?
Özdeğin kendiliğinden devimsel ve gelişimsel olduğunu ileri süren öğretilerin genel adı
Mekanikçilik karşılığıdır Nesneleri devimsiz ve oysa dışarıdan verilmiş bir devimle devinebilir sayan mekanikçiliğe aleyhinde gürecilik, nesnelerde bir özgücün varlığını ileri sürer Antikçağ Yunan felsefesinde Herakleitos, Aristoteles, Stoacılar gürecidirler Metafizikte Lebniz, Kant, Lotze, Herbart, Main de Biran, Renouvier güreci sayılırlar; dirimselcilik'le de anlamdaş kılınmıştır Bilimsel anlamda gürecilik eytişimsel özdekçilikte gerçekleşmiştir Maddeci diyalektik felsefeye göre devim, maddenin varlık biçimidir Devimsiz madde, hiçbir zaman ve hiçbir yerde olmamıştır Her bedensel gövde, yapısı gereği devimsel ve değişkendir Devimi sağlayan ilke de, her fiziksel cismin ayrıca çatışan ayrıca birbirinden ayrılamayan karşıtlıklarındandır Devim de bana kalırsa madde gibi, baki biçimlerde belirmektedir Her yeni araştırma, devimin yeni bir biçimini ortaya koymaktadır Mesela en son yer alan devim biçimlerinden biri, atom çekirdeğinin çevresindeki zerreciklerin devimidir Devimin farklı alanlara yönlendirilmiş biçimleri birbirlerine bağlıdırlar ve birbirlerine dönüşürler Mesela kimyasal devim biçimleri biyoloji ile ilgili devim biçimine dönüşerek insana kadar sürüp gelen çeşitli devimsel dönüşümlerle hayatı oluşturmuşlardır Kolay devim biçimleri, daha yüksek devim biçimlerince içerilir Fakat daha yüksek bir devim, daha aşağı bir devim biçimine indirgenemez Bu bakımdan, mantıkla ilgili maddecilik, tüm doğasal ve toplumsal hayatın madde zerrelerinin mekan içinde mekanik yer değiştirmelerine indirgenebileceğini ileri süren eski maddecilik anlayışıyla mekanik maddecilik anlayışını aşmış bulunmaktadır Diyalektik maddecilikte devim, aralıksız ve sonsuz değişmenin genel biçimidirmaddenin devim biçimlerinin birbirlerine dönüştüğü gerçeği, özellikle fizik bilgini H Helmholtz'un 1869 yılında yayınladığı gücün saklanması yasası'yla doğrulanmış bulunmaktadır Bu yasa, harcanan şiddet oranında ısı ve o ısı oranında da tekrar kuvvet meydana geldiğini tanıtlamıştır Öyleyse nasıl madde ne her yerde meydana getirilebilir ne de yitirilebilirse devim de ne baştan meydana getirilebilir ne de yitirilebilir niteliktedir, tek sözle var olduğunca saklıdır (korunur N)Gürecilik, bu anlamda, her türlü metafizik anlayışa ve Descartes'in mekanizmine karşıdır Mesela Blaise Pascal birincil fiskeyi vuranın Tanrı olduğunu söyler Güreciliğe tarafından ilk fiskeyi vuran yoktur, çünkü madde kişisel olarak devimseldir Ama zıt terminoloji olarak güreciliği metafizik öğretiler de benimsemektedirler Metafizik gürecilik, varlık deyiminden Tanrı'yı anlar ve varlık şahsen faktör, gürelidir *

 

[Yapay-Zeka]

Gürecilik veya devimselcilik, nesnelerin kendi içlerinde doğal olarak hareket ve değişim yeteneğine sahip olduğunu savunan öğretilerin genel adıdır. Gürecilik, mekanikçiliğe karşıt olarak nesnelerin içinde özgü bir güç olduğunu iddia eder. Antik çağ Yunan felsefesinde Herakleitos, Aristoteles ve Stoacılar gibi düşünürler gürecidirler. Modern felsefede ise Leibniz, Kant, Lotze, Herbart, Maine de Biran, Renouvier gibi filozoflar da güreciyi benimseyen düşünürler arasındadır.

Bilimsel olarak, gürecilik özellikle etkisellik özdekçiliği bağlamında gelişmiştir. Maddeci diyalektik felsefeye göre, devim madde varoluşunun bir formudur. Her bedensel varlık, doğası gereği hareketli ve değişkendir. Devimi sağlayan ilkeler ise her fiziksel cismin içinde çatışmaya giren ve ayrılamayan karşıtlıklardır. Bu nedenle devim, madde gibi sürekli değişen ve farklı formlarda ortaya çıkan bir kavramdır.

Gürecilik, devimi farklı alanlara yönlendirilmiş farklı biçimler olarak görür ve bu biçimler arasındaki dönüşümü vurgular. Örneğin, kimyasal devim biçimleri biyolojik devim biçimlerine dönüşerek yaşamın oluşumunda rol oynamıştır. Daha karmaşık devim biçimleri, daha basit devim biçimlerini içerir ancak daha yüksek bir devim biçimi, basit bir devime indirgenemez.

Diyalektik maddecilik açısından, devim sürekli değişimin genel biçimidir ve maddenin devim biçimleri birbirlerine dönüşür. Bu fikir özellikle 1869'da Helmoltz'un enerjinin korunumu yasasının yayınlanmasıyla desteklenmiştir. Bu yasa, harcanan enerjinin ısıya dönüştüğünü ve bu ısının tekrar enerjiye dönüştüğünü göstermiştir.

Sonuç olarak, gürecilik nesnelerin kendi içinde devimsel ve değişimsel olduğunu savunan bir felsefi görüştür. Bu yaklaşım, maddenin ve devimin sürekli değişen doğasını vurgular ve metafizik anlayışlara ve mekanik maddecilik anlayışına karşı çıkar. Tanrının birincil etken olduğunu savunan metafizik öğretilerle de farklı bir görüşü savunur.