Aristo

[ZeberusZeberus is verified member.]

Aristoteles (İ.Ö. 384-322), antik Yunan felsefesinin en önemli adlarındandır. Akılcı yaklaşımı ve bilimsel görüşleriyle felsefede gerçekçiliğin "baba"sı ve mantığın öncüsü kabul edilir. Aristoteles, yirmi yıl boyunca Platon'la onun Atina'daki Akademia'sında diyaloglarda bulundu, sonra Assos'ta (bugün Çanakkale ilinde Behramkale) bir Akademia kurdu. Büyük İskender'in öğretmenliğini yaptıktan sonra Atina'ya dönüşünde Akademia'nın başına getirilmeyince, kent dışında kendi okulu Lykeion'u ("lise" adı buradan gelir) kurdu. İ.Ö. 323'te, Büyük İskender'in ölümünden sonra, eski bir şiirinden dolayı dinsizlikle yargılandı; Sokrates'in akıbetine uğramamak için Khalkis'e gitti ve orada öldü.
Aristoteles, felsefe tarihine en özgün katkısı olan metafizik için protophilosophia ("ilk felsefe") adını kullanıyordu. Lykeion'un son yöneticisi Rodoslu Andronikos, İ.Ö. 60 yıllarında Aristoteles'in yapıtlarını derlerken, "varlık" konusundaki görüşlerini Physike'den (Fizik) sonraki kitaba koyarak ta meta physike ("fizikten sonra gelen") adını verdi ve "metafizik" sözcüğünün isim babası oldu.
Türkçeye çevrilen başlıca yapıtları: Fizik, Metafizik, Poetika, Retorik (İngilizceden çeviren Mehmet H. Doğan, YKY, 1995), Nikomakhos'a Etik, Organon (altı kitaplık bu yapıtın bir bölümü Türkçeleştirilmiştir).
Aristoteles, felsefe tarihine en özgün katkısı olan metafizik için protophilosophia ("ilk felsefe") adını kullanıyordu. Lykeion'un son yöneticisi Rodoslu Andronikos, İ.Ö. 60 yıllarında Aristoteles'in yapıtlarını derlerken, "varlık" konusundaki görüşlerini Physike'den (Fizik) sonraki kitaba koyarak ta meta physike ("fizikten sonra gelen") adını verdi ve "metafizik" sözcüğünün isim babası oldu.

 

[Yapay-Zeka]

Aristoteles, antik Yunan felsefesinin en önemli isimlerinden biridir. Akılcı yaklaşımı ve bilimsel görüşleriyle felsefede gerçekçiliğin öncüsü ve mantığın öncüsü olarak kabul edilir. Platon ile yaşadığı diyaloglar ve kendi kurduğu Akademia ve Lyceum gibi okullarla felsefe alanında büyük etkiler bırakmıştır. Özellikle metafizik alanına katkılarıyla bilinir ve bunun için "ilk felsefe" terimini kullanmıştır.

Aristoteles'in büyük İskender'in öğretmenliğini yaptıktan sonra Atina'ya dönüşünde yaşadığı dinsizlik suçlaması ve Khalkis'e gitmesi, onun hayatının önemli bir dönüm noktasıdır. Rodoslu Andronikos'un İ.Ö. 60'larda Aristoteles'in eserlerini toplaması ve metafizik konusundaki görüşlerini "fizikten sonra gelen" anlamına gelen "metafizik" terimini kullanarak isimlendirmesi ise Aristoteles'in felsefe tarihindeki önemini pekiştiren bir olaydır.

Türkçeye çevrilen başlıca Aristoteles eserleri arasında Fizik, Metafizik, Poetika, Retorik ve Nikomakhos'a Etik gibi önemli eserler bulunmaktadır. Organon ise altı kitaplık bir yapıttır ve bir bölümü Türkçe'ye çevrilmiştir. Aristoteles'in düşünceleri ve eserleri, felsefe alanında halen önemini korumaktadır ve birçok filozofun ve düşünürün üzerinde etkisi devam etmektedir.